Zgoda małżonka na kredyt to temat, który budzi wiele pytań, zwłaszcza u młodych małżeństw. Czy bank może udzielić kredytu tylko jednemu z małżonków? Czy drugi odpowiada za ten dług? Odpowiedź zależy od rodzaju kredytu, ustroju majątkowego i tego, czy zgoda została udzielona. Przedstawiamy najważniejsze zasady. To ogólne informacje, a nie porada prawna.
Co mówią przepisy
Przepisy prawa rodzinnego wymagają zgody drugiego małżonka przy niektórych ważnych czynnościach dotyczących majątku wspólnego – między innymi przy kupnie, sprzedaży i obciążeniu nieruchomości, na przykład hipoteką, a także przy darowiznach z majątku wspólnego, poza drobnymi, zwyczajowo przyjętymi. Samo zaciągnięcie kredytu przez jednego małżonka co do zasady nie wymaga zgody drugiego, ale jej brak ma znaczenie dla tego, z jakiego majątku wierzyciel może dochodzić spłaty.
Kredyt hipoteczny
Przy kredycie hipotecznym zabezpieczonym na nieruchomości wchodzącej do majątku wspólnego zgoda małżonka jest potrzebna, bo ustanowienie hipoteki to obciążenie nieruchomości. W praktyce banki najczęściej wymagają, by oboje małżonkowie byli kredytobiorcami lub by drugi małżonek wyraził zgodę na piśmie. Więcej przeczytacie w artykule o kredycie hipotecznym po ślubie.
Kredyt gotówkowy i karta
Przy mniejszych kredytach gotówkowych, ratach czy kartach kredytowych banki często nie wymagają zgody małżonka, choć niektóre o nią proszą. Polityka banków jest różna. Brak zgody nie oznacza, że kredyt jest nieważny – ma natomiast wpływ na odpowiedzialność majątkiem wspólnym.
Odpowiedzialność majątkiem wspólnym
- kredyt zaciągnięty za zgodą małżonka – wierzyciel może dochodzić spłaty z majątku osobistego dłużnika i z majątku wspólnego,
- kredyt bez zgody – wierzyciel może sięgnąć do majątku osobistego dłużnika oraz do określonych składników majątku wspólnego, takich jak jego wynagrodzenie za pracę czy dochody z działalności,
- zwykłe potrzeby rodziny – za zobowiązania zaciągnięte na bieżące potrzeby rodziny małżonkowie odpowiadają solidarnie.
Gdy małżonek dowiaduje się o długu
Czasem jedno z małżonków dowiaduje się o kredycie drugiego dopiero wtedy, gdy pojawiają się problemy ze spłatą. Warto wtedy jak najszybciej sprawdzić umowę, wysokość zadłużenia i to, czy była udzielona zgoda. Pomocna może być konsultacja z prawnikiem. Otwarte rozmowy o finansach to najlepsza profilaktyka. Więcej przeczytacie w artykule o wspólnych finansach.
Rozdzielność majątkowa
Przy rozdzielności majątkowej każde z małżonków ma własny majątek i co do zasady samodzielnie odpowiada za swoje długi. Zgoda drugiego małżonka nie jest wtedy potrzebna, ale banki i tak mogą brać pod uwagę sytuację całej rodziny. Za zobowiązania zaciągnięte na zwykłe potrzeby rodziny małżonkowie mogą jednak odpowiadać razem. Więcej przeczytacie w artykule o rozdzielności majątkowej.
Długi sprzed ślubu
Kredyt zaciągnięty przed ślubem obciąża przede wszystkim majątek osobisty dłużnika. Wierzyciel może jednak w określonych sytuacjach sięgnąć także do niektórych składników majątku wspólnego. Więcej przeczytacie w artykule o długach sprzed ślubu.
Jak się zabezpieczyć
Rozmawiajcie o planowanych kredytach przed ich zaciągnięciem. Większe decyzje finansowe podejmujcie wspólnie. Jeśli jedno z was prowadzi ryzykowną działalność, rozważcie umowę majątkową u notariusza. Więcej przeczytacie w artykule o intercyzie.
Najczęstsze pytania
Czy do kredytu potrzebna jest zgoda małżonka?
Do samego kredytu co do zasady nie, ale przy hipotece na wspólnej nieruchomości – tak. Banki często i tak jej wymagają.
Czy odpowiadam za kredyt męża lub żony?
Jeśli była twoja zgoda, wierzyciel może sięgnąć do majątku wspólnego. Bez zgody – w ograniczonym zakresie.
Czy przy rozdzielności potrzebna jest zgoda?
Nie, każde z małżonków co do zasady samodzielnie odpowiada za swoje długi.