Tradycje ślubu żydowskiego są pełne symboliki, która przetrwała tysiące lat. Baldachim nad głowami pary, ozdobny kontrakt małżeński, siedem błogosławieństw i stłuczenie szkła to momenty, które nadają ceremonii głęboki sens. Zwyczaje różnią się w zależności od wspólnoty i stopnia religijności, dlatego przedstawiamy najbardziej znane z nich. Szczegóły zawsze warto omówić z rabinem i rodziną.
Chupa
Chupa to baldachim, pod którym para staje podczas ceremonii. Ma cztery podpory i jest otwarta ze wszystkich stron. Symbolizuje nowy dom, który para tworzy, i gościnność – jak namiot Abrahama, otwarty dla przybyszów. Chupa może być wykonana z tałesu, czyli szala modlitewnego, z tkaniny ozdobionej kwiatami lub z gałęzi. Więcej o dekoracjach przeczytacie w artykule o łuku ślubnym.
Ketuba
Ketuba to kontrakt małżeński, który określa zobowiązania męża wobec żony. Jest podpisywany przez świadków przed ceremonią i często odczytywany pod chupą. Współcześnie ketuby bywają małymi dziełami sztuki – ręcznie kaligrafowanymi, z ilustracjami – i wiszą później w domu pary jako pamiątka.
Zasłonięcie twarzy panny młodej
Przed ceremonią pan młody podchodzi do panny młodej i zasłania jej twarz welonem. Zwyczaj nawiązuje do historii biblijnej i ma podkreślać, że mężczyzna poślubia kobietę ze względu na jej wnętrze, a nie tylko wygląd. To wzruszająca chwila, często pierwsze spotkanie pary w dniu ślubu.
Ceremonia pod chupą
- w niektórych wspólnotach panna młoda okrąża pana młodego siedem razy,
- para wypija wino z jednego kielicha,
- pan młody wsuwa pannie młodej na palec gładką obrączkę bez kamieni,
- odczytuje się ketubę,
- wygłaszane jest siedem błogosławieństw.
Siedem błogosławieństw
Siedem błogosławieństw to modlitwy, które wygłaszają rabin lub zaproszeni bliscy. Mówią o stworzeniu świata, radości, miłości i nadziei na przyszłość. To zaszczyt dla osób, które je odczytują, dlatego często powierza się je członkom rodziny i przyjaciołom.
Tłuczenie kieliszka
Na koniec ceremonii pan młody rozbija nogą kieliszek owinięty w tkaninę. Według najczęstszego wyjaśnienia gest ten przypomina o zburzeniu Świątyni Jerozolimskiej i o tym, że nawet w chwilach największej radości pamięta się o smutku. Goście wykrzykują wtedy „Mazel tov!”, czyli życzenia szczęścia. Podobny zwyczaj znamy z polskich wesel – przeczytacie o nim w artykule o tłuczeniu kieliszków.
Chwila sam na sam
Po ceremonii para spędza kilka minut tylko we dwoje w osobnym pokoju. To chwila wytchnienia, często pierwszy wspólny posiłek po dniu postu, który niektóre pary praktykują przed ślubem. Ten zwyczaj podoba się także parom spoza tradycji żydowskiej – kilka minut ciszy po ceremonii to bezcenny prezent.
Taniec na krzesłach
Na weselu goście tańczą w kręgu radosny taniec, a parę młodą podnosi się na krzesłach wysoko nad głowami. To jeden z najbardziej żywiołowych momentów przyjęcia. Ze względów bezpieczeństwa krzesła powinny trzymać silne, doświadczone osoby. Więcej o zwyczajach z różnych kultur przeczytacie w artykułach o zwyczajach ślubnych na świecie i weselu międzykulturowym.
Najczęstsze pytania
Czym jest chupa?
To baldachim, pod którym para staje podczas ceremonii, symbol wspólnego domu.
Dlaczego na żydowskim ślubie tłucze się kieliszek?
Najczęściej tłumaczy się, że to pamięć o zburzeniu Świątyni nawet w chwili radości.
Czym jest ketuba?
To kontrakt małżeński, często pięknie zdobiony, który po ślubie wisi w domu pary.